|
|
|
|
Lịch sử tóm tắt của trường |
|
20/09/2006 |
|
|
|
|
Buổi ban đầu |
|
Ðây là giai đoạn đầy thử thách và gian nan, nhưng rất sôi động và hào hùng. Thực hiện chủ trương của Ðảng và Nhà nước theo tinh thần các chỉ thị 88 TTg - VG ngày 5-8-1965 và chỉ thị 222 TTG ngày 7-8-1972 của Thủ tướng chính phủ về chuyển hướng công tác giáo dục từ điều kiện thời bình sang thời chiến, từ đào tạo tập trung tại Hà nội sang sơ tán, phân tán về các địa phương, năm 1965 trường đã tổ chức "Cuộc hành quân lịch sử" với sự tham gia của hơn 7000 cán bộ và sinh viên, sơ tán hàng trăm tấn thiết bị lên vùng biên giới phía Bắc để tiếp tục sự nghiệp đào tạo và nghiên cứu khoa học. Thày trò Bách Khoa dùng trên 200 ngàn ngày công để đào núi, bạt rừng, lấy tranh, tre, nứa về làm 20.000 mét vuông nhà ở, lớp học, phòng thí nghiệm, xưởng thực tập ở nơi sơ tán.
Vượt lên mọi khó khăn thiếu thốn, công tác đào tạo của trường chẳng những được duy trì, mà còn mở rộng và phát triển về quy mô. Trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, trường Ðại học Bách Khoa Hà nội đã đào tạo được trọn 8 khoá sinh viên (từ khoá 9 đến khoá 16) với 7366 sinh viên tốt nghiệp.
|
Theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, hướng ứng phong trào "Ba sẵn sàng", gần 200 cán bộ và 2700 sinh viên đã lần lượt lên đường nhập ngũ với quyết tâm:
"Ra đi với một lời thề,Chiến thắng giặc Mỹ mới về Bách Khoa"
Nhiều chiến sĩ Bách Khoa đã lập công xuất sắc, nêu tấm gương rực sáng về chủ nghĩa anh hùng Cách mạng như các anh hùng liệt sĩ Bùi Ngọc Dương, Vũ Xuân Thiều và anh hùng Trần Thanh Hải.
|
|
|
|
Song song với nhệm vụ đào tạo, trường Ðại học Bách Khoa Hà nội còn đặc biệt quan tâm đến công tác nghiên cứu khoa học phục vụ sản xuất và chiến đấu. Trên 100 đoàn cán bộ và sinh viên đã có mặt ở 16 Bộ, Tổng cục, tại 12 tỉnh, thành, trên 80 xí nghiệp Trung ương và địa phương, với nhiệm vụ phục vụ chiến đấu, tham gia khắc phục hậu quả chiến tranh, giữ vững sản xuất, đảm bảo giao thông thông suốt. Chỉ tính riêng năm 1972 Trường đã hoàn thành 600 đề tài lớn nhỏ, phục vụ sản xuất và quốc phòng, trong đó điển hình là đề tài GK1, đề tài phục hồi 4 hệ thống thông tin vi ba của đài phát thanh "Tiếng nói Việt Nam"...
|
Ngoài ra cán bộ và sinh viên đã tham gia có hiệu quả đợt lao động khắc phục hậu quả lũ lụt năm 1971.
Trước yêu cầu của tình hình mới và trên cơ sở thực lực của đội ngũ cán bộ, từ Ðại học Bách Khoa Hà nội đã hình thành một số trường Ðại học mới : Mỏ-Ðịa chất, Xây dựng, Công nghiệp nhẹ và phân hiệu II của trường dành riêng đào tạo cán bộ kỹ thuật quân sự-tiền thân của Học viện Kỹ thuật quân sự hiện nay.
|
Mười năm cùng cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội |
|
Ðại thắng mùa xuân năm 1975 giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc đã mở ra một trang mới trong lịch sử nước nhà.
Giai đoạn mới của Cách mạng đã đặt ra cho trường những nhiệm vụ khó mới. Trường Ðại học Bách Khoa Hà nội đã bố trí kịp thời 180 thầy giáo và cán bộ quản lý của trường vào tăng cường lực lượng cho một số trường đại học kỹ thuật ở miền Nam vừa mới được giải phóng (như trường đại học Bách Khoa thành phố Hồ Chí Minh, trường Ðại học Bách Khoa Ðà Nẵng, trường Ðại học Sư phạm-Kỹ thuật Thủ Ðức...). Sự chi viện có hiệu quả này của Ðại học Bách Khoa Hà nội đã góp phần vào việc hình thành hệ thống các trường Bách Khoa trong cả nước.
Song song với việc nâng cao chất lượng đào tạo đại học, thực hiện Quyết định 224 TTg của Thủ tướng Chính phủ, từ năm 1976 trường chính thức mở hệ đào tạo sau đại học. Ngày 13 tháng 2 năm 1976 luận án Phó tiến sĩ đầu tiên và ngày 6 tháng 1 năm 1984 luận án Tiến sĩ đầu tiên được bảo vệ thành công tại Ðại học Bách Khoa Hà nội.
Thực hiện chủ trương về cải cách giáo dục, trường đã tổ chức lại các bộ môn và Khoa để phát huy tiềm lực khoa học phục vụ mục tiêu đào tạo ngành rộng, chủ động tạo thêm những điều kiện vật chất cho đào tạo, sáng tạo nhiều biện pháp thúc đẩy phong trào học tập trong sinh viên.
|
Công tác nghiên cứu khoa học và phục vụ sản xuất, đời sống và quốc phòng của trường trong thời kỳ này phát triển mạnh được dư luận xã hội thừa nhận và hoan nghênh. Ðại học Bách Khoa Hà nội đã được giao chủ trì 2 chương trình nghiên cứu trọng điểm và gần 60 đề tài thuộc 15 chương trình nhà nước. Hàng năm nhà trường hoàn thành vài trăm hợp đồng với các cơ sở nghiên cứu, sản xuất theo phương thức "chìa khoá trao tay" ở khắp mọi miền của đất nước, từ Lạng sơn đến Minh Hải.
|
|
Về quan hệ hợp tác quốc tế, Ðại học Bách Khoa Hà nội một mặt tiếp tục duy trì mối quan hệ hợp tác với các trường đại học kỹ thuật thuộc các nước trong khối xã hội chủ nghĩa, mặt khác đã thiết lập được mối quan hệ hợp tác trong đào tạo và nghiên cứu đối với một số trường đại học lớn của Pháp, Hà Lan, Lào, Camphuchia...Cũng trong thời gian này, theo chủ trương của Nhà nước, Ðại học Bách Khoa Hà nội bắt đầu cử các cán bộ có kinh nghiệm của mình đi giảng dạy tại các trường đại học ở châu Phi dưới hình thức chuyên gia.
|
|
Mười năm sau chiến tranh là giai đoạn cũng không ít gian nan thử thách đặc biệt dưới tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế xã hội đầu những năm 80, nhưng với ý chí kiên cường, với quyết tâm cao, phát huy tinh thần năng động sáng tạo, dám nghĩ dám làm. Ðại học Bách Khoa Hà nội đã tìm được lối đi ra và đi lên, tiếp tục đẩy mạnh sự nghiệp đào tạo theo tinh thần cải cách giáo dục của Ðảng.
|
Ghi nhận sự phấn đấu nỗ lực của trường, Nhà nước đã tặng thưởng 23 Huân chương các loại, trong đó có Huân chương Ðộc lập hạng nhì nhân dịp 30 năm thành lập trường ( năm 1986)
|
Mười năm trong sự nghiệp đổi mới 1986 |
|
Bên cạnh những thuận lợi do công cuộc đổi mới đất nước mang lại, Ðại học Bách Khoa Hà nội đã vượt qua không ít khó khăn, thử thách. Trong bối cảnh thế giới hết sức phức tạp, tình hình an ninh chính trị của Trường vẫn được giữ vững. Những lúng túng ban đầu trong các hoạt động của Trường để thích nghi với nền kinh tế thị trường, cùng với những hạn hẹp về kinh phí cần thiết cho tồn tại, phát triển, và những khó khăn về đời sống từng bước được tháo gỡ, khắc phục bằng những chủ trương mở đường đúng đắn, và bằng sự nỗ lực, phấn đấu cao của tập thể cán bộ công nhân viên, sinh viên Bách Khoa Hà nội. Ðiều đó đã giúp Trường hòa nhập với trào lưu đổi mới và giành được nhiều kết quả trong việc thực hiện " Ba chương trình hành động" của ngành giai đoạn 1987-1990 và " 5 chương trình mục tiêu" của kế hoạch 1991-1995. Ðổi mới mục tiêu, nội dung, chương trình theo hướng đào tạo ngành rộng. Thực hiện quy trình đào tạo hai giai đoạn; giai đoạn đại cương và giai đoạn chuyên ngành. Hoàn thành bộ đề cương các môn học của trường theo hệ thống học phần.
|
|
Ða dạng hoá và mở rộng quy mô, địa bàn đào tạo nhằm góp phần đáng kể vào việc tạo nguồn nhân lực kỹ thuật, nâng cao dân trí và bồi dưỡng nhân tài. Trong quá trình thực hiện chủ trương này, Ðại học Bách Khoa Hà nội coi trọng việc nâng cao chất lượng đào tạo đối với tất cả các hệ nhằm đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Công tác đào tạo sau đại học được coi là chỉ tiêu quan trọng đánh giá vị trí và sự phát triển cuả Trường.
|
Ðể đảm bảo chất lượng đào tạo Trường đã áp dụng đồng thời nhiều hình thức biện pháp khác nhau:
|
|
- Tổ chức bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ cho cán bộ theo các chuyên đề. Từng bước trẻ hoá đội ngũ cán bộ giảng dạy.
- Sử dụng hợp lý và có hiệu quả các nguồn kinh phí được cấp, tạo thêm nguồn kinh phí tự có, mở rộng liên kết liên doanh trong nước và hợp tác quốc tế để tăng cường nguồn lực phục vụ công tác đào tạo và nghiên cứu (trang thiết bị hiện đại, phòng thí nghiệm, phòng học, giáo trình...)
- Xây dựng các chế độ nội bộ khuyến khích động viên thầy giáo sinh viên thi đua dạy tốt - học tốt
- Nâng cao hiệu quả công tác quản lý, coi trọng việc tiếp thị đào tạo. Chuyển đổi cơ cấu tổ chức hành chính của Trường theo hệ thống 3 cấp.
|
|
Thực hiện nghị quyết 26/NQTW của Bộ Chính trị Trung ương Ðảng về khoa học và công nghệ trong sự nghiệp đổi mới, Nghị định 35 HÐBT về công tác quản lý khoa học và công nghệ, Ðại học Bách Khoa Hà nội đã chú trọng và đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ. Thời kỳ này, Trường đã chủ trì nhiều đề tài nghiên cứu và dự án khoa học cấp Nhà nước, cấp Bộ, với tổng kinh phí hàng tỷ đồng.
|
Hầu hết các đề tài nghiên cứu khoa học đều được đánh giá tốt và nghiệm thu. Khoảng 1/8 tổng số đề tài cấp Nhà nước do Trường đảm nhận được chuyển sang dự án sản xuất.
Nhiều cán bộ khoa học của Trường đã tham gia xây dựng chiến lược quốc gia về phát triển khoa học và công nghệ, tham gia các hội đồng tư vấn, thẩm định, nghiệm thu các công trình trọng điểm của Nhà nước.
|
|
Hoạt động trao đổi thông tin và hợp tác khoa học cũng được đẩy mạnh. Hàng năm, hàng chục cán bộ khoa học của Trường tham gia các hội nghị quốc tế và khu vực. Ðồng thời tại Trường cũng đã tổ chức nhiều hội nghị về khoa học và công nghệ đạt kết quả tốt. Cùng với các trường Ðại học Bách Khoa Ðà Nẵng và thành phố Hồ Chí Minh, Sư phạm Kỹ thuật Thủ Ðức xuất bản tạp chí Khoa học và công nghệ.
Ðại học Bách Khoa Hà nội còn là một đơn vị tổ chức tốt phong trào nghiên cứu khoa học trong sinh viên "Tuần Khoa học sinh viên Bách Khoa" được tổ chức hàng năm, với khoảng 150-190 báo cáo khoa học do sinh viên trình bày, trong đó có từ 8-10 báo cáo đạt giải thưởng nghiên cứu khoa học cấp Bộ.
Nhằm gắn chặt công tác nghiên cứu khoa học với phục vụ sản xuất, trường Ðại học Bách Khoa Hà nội đã ký kết hàng năm hàng trăm hợp đồng chuyển giao công nghệ mỗi năm với tổng doanh thu hàng chục tỷ đồng.
Từ năm 1993, thực hiện Nghị định 196 CP trường thành lập Công ty Bách Khoa, hoạt động theo luật doanh nghiệp nhà nước, nhằm thúc đẩy quá trình chuyển giao công nghệ của Trường trong cơ chế mới.
|
|
|
|
|
Những chuyển biến trong thời kỳ (1996 -2001) |
|
Phát huy những thành tích và truyền thống quyết tâm vượt khó, năng động sáng tạo, đi đầu của 40 năm phấn đấu xây dựng, trong 5 năm gần đây, Đại học Bách Khoa Hàn Nội đã có nhũng chuyển biến đáng khích lệ.
-
Tăng cường quy mô tuyển sinh đại học lên 3.500 sinh viên và 200 học viên cao học, nghiên cứu sinh mỗi năm. Đa dạng hóa các loại hình đào tạo như mở các lớp : Kỹ sư tài năng, Kỹ sư chất lượng cao và các chương trình liên kết đào tạo với các trường đại học của Pháp và Singapore. Tiếp tục đổi mới mục tiêu, nội dung, chương trình đào tạo. Hoàn thành biên soạn hơn 800 đề cương các môn học thuộc chương trình đại học, trên 300 đề cương sau đại học và xuất bản hơn 400 giáo trình. Mở một số ngành mới như Công nghệ thông tin, Môi trường, Hóa dầu và khí đốt, Kỹ thuật hàng không, Kỹ thuật tầu thủy, Sư phạm kỹ thuật, Ngoại ngữ chuyên ngành... Trong những năm gần đây, kỹ sư Bách Khoa đã được tiếp nhận làm việc nhanh chóng và gần như đúng ngành đào tạo vào các cơ quan Nhà nước, các doanh nghiệp và công ty liên doanh.
-
Với hệ thống các khoa, viện, trung tâm và các phòng thí nghiệm trong đó có 5 PTN trọng điểm quốc gia, Trường đã chủ trì và tham gia hàng trăm đề tài NCKH cấp Nhà nước, cấp Bộ với kinh phí vài chục tỷ đồng và nhiều chương trình, đề tài, dự án đổi mới công nghệ, làm lợi cho Nhà nước, cho các doanh nghiệp nhiều chục tỷ đồng.
-
Doanh thu của Công ty Bách Khoa từ hoạt động CGCN đã tăng từ 5 tỷ đồng năm 1990 lên 50 tỷ đồng (tính đến 2001). Mức đóng góp nghĩa vụ thuế cho ngân sách Nhà nước là khoảng 2 tỷ đồng/năm.
-
Công tác nghiên cứu khoa học trong sinh viên tiếp tục phát triển với chất lượng ngày càng cao, nhiều công trình đạt giải thưởng cấp trường, cấp bộ, đặc biệt có 39 công trình được giải VIFOTEC sinh viên. Hai sinh viên và cán bộ trẻ của trường được chọn là "Gương mặt trẻ Việt Nam".
-
Đã xây dựng được nhiều chương trình hợp tác quốc tế với khoảng 150 trường đại học, viện nghiên cứu, các doanh nghiệp, các tổ chức quốc tế về các lĩnh vực đào tạo, NCKH và hỗ trợ công nghệ. Thông qua hoạt động đối ngoại, Trường có thêm nhiều phòng thí nghiệm, trang thiết bị hiện đại và hàng trăm suất học bổng với tổng giá trị hàng triệu USD. Đồng thời nhiều dự án hợp tác với nước ngoài về xây dựng cơ sở vật chất và đào tạo cán bộ, sinh viên với tổng giá trị nhiều triệu USD đã và đang được thực hiện.
-
Cơ sở vật chất của trường đã có những thay đổi rõ rệt. Trên 10.000m2 phòng thí nghiệm, xưởng thực hành đã được cải tạo, đồng thời xây dựng mới trên 28.000m2 phòng học, giảng đường, nhà ở ký túc xá, nhà phục vụ sinh hoạt. Trong tổng kinh phí đầu tư, nguồn vốn tự có của nhà Trường chiếm một tỷ lệ đáng kể. Nhiều phòng thí nghiệm, xưởng thực tập của các khoa, viện đã được cải tạo, nâng cấp đầu tư trang thiết bị mới. Thư viện, Hội trường C2, Sân vận động ... qua cải tạo khang trang, tiện dụng hơn.
-
Đại học Bách Khoa Hà Nội chủ động xây dựng "Quy hoạch đội ngũ cán bộ" cho thập kỷ đầu của thế kỷ 21. Đồng thời với việc chú trọng bồi dưỡng trình độ sư phạm, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, Trường đã thực hiện tốt công tác tiêu chuẩn hóa cán bộ. Điều kiện làm việc, đời sống vật chất, tinh thần của công chức và sinh viên đã được cải thiện đáng kể.
Với những đóng góp to lớn của Nhà trường của các thế hệ cán bộ, sinh viên vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc trước đây cùng những thành tựu đạt được trong những năm đổi mới vừa qua, tháng 8 năm 2000 Đại học Bách Khoa Hà Nội vinh dự là trường đầu tiên trong hệ thống các trường Đại học Viêt Nam được Đảng và Nhà nước phong tăng danh hiệu cao quí Đơn vị Anh hùng Lao động.
Các nguồn thông tin khác về lịch sử nhà trường thông qua các trang web khác
Bách khoa toàn thư mở http://vi.wikipedia.org/wiki/Trang_ChÃnh
Website Đại học Mỏ địa chất http://www.humg.edu.vn/site/humg/gthieu/htpt.html
|
|
|
|
|